කකුල් පැලිලා ලේ ගලද්දිත්, හුස්ම හිරවෙද්දිත් නවතින්න බැරුව දවස් ගණන් නට නටාම මැරුණ මිනිස්සු! 1518 'මරණයේ නර්තනයේ' ඇඟ හිරිවැටෙන සත්‍ය කතාව. 💃🕺☠️

අපි සාමාන්‍යයෙන් නටන්නේ සතුටු වුණාම, එහෙමත් නැත්නම් පාටියක් දැම්මම විනෝද වෙන්නනේ. හැබැයි නිකමට හිතන්න, කිසිම සංගීතයක් නැතුව, කිසිම සතුටක් නැතුව, ඔබව නිකන්ම රූකඩයක් වගේ කාට හරි පාලනය කරන්න පුළුවන් නම්? ඔබට කෑගහලා අඬන්න ඕන වුණත්, කකුල් කඩන් වැටෙන තරම් වේදනාවක් දැනුණත්, ඔබේ ශරීරය ඔබට පාලනය කරගන්න බැරුව දිගින් දිගටම නටනවා නම්? මේක නිකන්ම ත්‍රාසජනක චිත්‍රපටයක කතාවක් නෙවෙයි. මීට සියවස් පහකට විතර කලින් ප්‍රංශයේ වීදි මැද ඇත්තටම සිද්ධ වුණ, අදටත් විද්‍යාඥයින්ට හිතාගන්න බැරි මහා ඛේදවාචකයක ආරම්භයයි. මේ කතාව පටන් ගන්නේ 1518 අවුරුද්දේ ජූලි මාසයේ උණුසුම් දවසක ප්‍රංශයේ ස්ට්‍රැස්බර්ග් (Strasbourg) නගරයෙන්. එදා මුළු නගරයම සාමාන්‍ය විදියට වැඩ කරමින් තිබුණා. වීදි පිරී ඉතිරී ගිහින් තිබුණේ වෙළෙන්දන්ගෙන් සහ සාමාන්‍ය මිනිස්සුන්ගෙන්. ඒත් මේ කලබලකාරී වීදිය මැදට එකපාරටම ආපු එක්තරා කාන්තාවක් නිසා මුළු නගරයේම ඉරණම වෙනස් වුණා. ඇය නමින් ෆ්‍රවු ට්‍රොෆියා (Frau Troffea).

කිසිම හේතුවක් නැතුව, කිසිම සංගීතයක් නැතුව ට්‍රොෆියා පාර මැද නටන්න පටන් ගත්තා. මුලදී මිනිස්සු හිතුවේ මේක විහිළුවක්, එහෙමත් නැත්නම් ඇය බීලා පිස්සු නටනවා කියලා. ඇය අත් පා වේගයෙන් හොලවමින්, රවුමට කැරකෙමින් කරපු මේ නර්තනය දිහා මිනිස්සු බලාගෙන හිටියේ හිනාවෙලා. නමුත් විනාඩි ගාණක් පැය ගාණක් වෙද්දි මේ හිනාව ටිකෙන් ටික බයකට හැරෙන්න ගත්තා. මොකද ඇගේ මූණේ තිබුණේ සතුටක් නෙවෙයි, මහා බියකරු වේදනාවක්. ඇයට මේක නවත්තගන්න ඕන බව ඇගේ ඇස්වලින් පෙනුනා. ඇගේ සැමියා ඇවිත් ඇයව නවත්තන්න හැදුවත්, ඇය හිටියේ කාටවත් පාලනය කරන්න බැරි අමුතුම ලෝකෙක අතරමං වෙලා. පැය ගණන් එක දිගට නටපු ඇය ක්ලාන්ත වෙලා ඇදගෙන වැටුණා. හැබැයි පුදුම වැඩේ කියන්නේ සිහිය ආපු ගමන් ඇය ආපහු නැගිටලා අර විදියටම ආයි නටන්න පටන් ගත්තා. මේක නිකන් ඇඟ ඇතුළට යක්ෂයෙක් රිංගුවා වගේ භයානක දසුනක් වුණා. දවසක් දෙකක් යද්දි ඇගේ කකුල්වල සපත්තු ගෙවිලා, කකුල් පැලිලා ලේ ගලන්න පටන් ගත්තා. ඒත් ඇය නැටුම නැවැත්තුවේ නෑ.

මේ සිද්ධියෙන් දවස් කිහිපයක් යද්දි මුළු නගරයම භීතියෙන් ඇලළී ගියා. මොකද මේ අද්භූත "නැටුම් පිස්සුව" ට්‍රොෆියාගෙන් නතර වුණේ නෑ. හරියට වසංගතයක් පැතිරෙනවා වගේ අසල්වැසියෝ, පාරේ ගිය මිනිස්සු ටිකෙන් ටික මේකට එකතු වෙන්න පටන් ගත්තා. සතියක් යද්දි තිස් දෙනෙක් විතර පාරේ නටන්න ගත්තා. මාසයක් යද්දි මේ ගාණ හාරසීයක් දක්වා වැඩි වුණා. දැන් මුළු ස්ට්‍රැස්බර්ග් නගරයම එකම පිස්සු නටන නිරයක් බවට පත් වෙලා ඉවරයි. මේක ආතල් එකට නටපු නැටුමක් නෙවෙයි. මේ මිනිස්සුන්ගේ ඇඳුම් ඉරිලා, දාඩියෙන් තෙත බරි වෙලා, ඇස් උඩ ගිහින්, කටින් සෙම දාගෙන ඔවුන් දැඟලුවේ හරියට රත් වුණ තහඩුවක් උඩ ඉන්නවා වගේ. සමහරු කෑගහලා උදව් ඉල්ලුවා "අනේ මාව නවත්තන්න" කියලා. ඒත් කාටවත් ඔවුන්ව නවත්තන්න බැරි වුණා. ඔවුන් හිටියේ හුස්ම ගන්න බැරි තරම් මහන්සියෙන්, ඒත් ශරීරය නිකන් යන්ත්‍රයක් වගේ දිගටම ක්‍රියාත්මක වුණා.

නගරයේ පාලකයින්ට සහ වෛද්‍යවරුන්ට මේක ලොකු ප්‍රහේලිකාවක් වුණා. ඔවුන් හිතුවේ මේක ශරීරයේ රස්නය වැඩි වෙලා හැදුණ ලෙඩක්, ඒ නිසා හොඳම බෙහෙත තමයි "දිගටම නටලා දාඩිය දාලා මේක ඇඟෙන් පිට කරන එක" කියලා. ඒ නිසා ඔවුන් මහා මෝඩ තීරණයක් ගත්තා. ඔවුන් හිතුවා මේ අයට තව නටන්න උදව් කළොත් ඉක්මනට ලෙඩේ හොඳ වෙයි කියලා. බලධාරීන් නගර මධ්‍යයේ ලී වේදිකාවක් ගැහුවා. වෘත්තීය සංගීත කණ්ඩායම්, බෙර කරුවන් ගෙනල්ලා සින්දු කියන්න පටන් ගත්තා. ඔවුන් හිතුවේ මිනිස්සු නටලා ඉවර වෙලා ගෙදර යයි කියලා. නමුත් සිද්ධ වුණේ ඊට හාත්පසින්ම වෙනස් භයානක දෙයක්. සංගීතය පටන් ගත්තම මේ උන්මාදය දෙගුණ තෙගුණ වුණා. තව තව මිනිස්සු මේකට ඇදිලා ආවා. බෙර හඬත් එක්ක මිනිස්සුන්ගේ හදවත් ගැහෙන වේගය වැඩි වුණා.

එතනින් එහාට පටන් ගත්තේ නගරයේ අඳුරුතම කාල පරිච්ඡේදයයි. මිනිස්සු එකා පිට එකා ඇදගෙන වැටෙන්න පටන් ගත්තා. දවස් ගණන් නින්දක් නැතුව, කෑමක් නැතුව, වතුර උගුරක් නැතුව නටපු මිනිස්සුන්ගේ හදවත් පුපුරලා යන්න පටන් ගත්තා. සමහරුන්ට හෘදයාබාධ (Heart Attacks) හැදුණා, සමහරුන්ට ස්ට්‍රෝක් (Strokes) ආවා. තවත් සමහරු අධික විජලනය සහ තෙහෙට්ටුව නිසා එතනම මැරිලා වැටුණා. දවසකට මිනිස්සු 15ක් විතර මේ විදියට නට නටාම මැරුණා. වීදි පුරා මළමිනී ගොඩගැහෙන්න පටන් ගත්තා. ඒත් ඉතුරු වෙලා හිටපු අය ඒ මළමිනී උඩින් පැන පැන දිගටම නැටුවා. මුළු පරිසරයම දාඩිය ගඳ සහ මරණයේ බියෙන් පිරිලා තිබුණා. මිනිස්සු විශ්වාස කළේ මේක ශාන්ත විටස් (St. Vitus) මුනිවරයාගේ සාපයක් කියලා. ඔවුන් පල්ලි ගිහින් යාච්ඤා කළා. අන්තිමට මේ රෝගීන්ව කන්දක් උඩ තියෙන පූජා භූමියකට අරන් ගිහින් විශේෂ පූජාවක් කළාට පස්සේ තමයි සැප්තැම්බර් මාසය වෙද්දි මේ වසංගතය ටිකෙන් ටික අඩු වෙලා ගියේ.

අදටත්, ඒ කියන්නේ සියවස් පහකට පස්සෙත් විද්‍යාඥයින්ට මේක හරියටම වුණේ කොහොමද කියන එක ප්‍රශ්නයක්. සමහරු කියන්නේ මේක "Mass Psychogenic Illness" එහෙමත් නැත්නම් "සාමූහික උමතුවක්" කියලා. ඒ කාලේ තිබුණ සාගතය, දුප්පත්කම සහ ආගමික බිය නිසා මිනිස්සුන්ගේ මනස විකෘති වෙලා මේ වගේ තත්ත්වයක් ඇති වෙන්න ඇති කියලා විශ්වාස කරනවා. තවත් සමහරු කියන්නේ පාන් හදන්න ගන්න පිටිවලට "Ergot" කියන දිලීරය (Fungus) එකතු වෙලා, ඒකෙන් මිනිස්සුන්ට මත් වීමක් වගේ වෙලා ගැස්මවල් ඇති වුණා කියලයි. හැබැයි ඒ මොකක් වුණත්, එක ගැහැණු කෙනෙක් පටන් ගත්ත පුංචි නැටුමක්, මිනිස්සු සිය ගණනකගේ ජීවිත බිලිගත්තු මරණයේ සැණකෙළියක් වුණේ කොහොමද කියන එක තාමත් අබිරහසක්. මිනිස් මනස කියන්නේ කොච්චර සංකීර්ණ, ඒ වගේම කොච්චර භයානක තැනක් වෙන්න පුළුවන්ද කියන එකට මේක හොඳම උදාහරණයක්. එදා ස්ට්‍රැස්බර්ග් වීදිවල වැටුණ ඒ ලේ පැල්ලම් මැකිලා ගියත්, ඒ "මරණයේ නර්තනය" ඉතිහාසයේ කවදාවත් නොමැකෙන මතකයක් විදියට ඉතුරු වෙලා තියෙනවා.

මේ මිනිස්සු මැරුණේ වසංගතයකින් නෙවෙයි, තමන්ගේම මනසින් ඇති කරගත්ත බයක් (Mass Hysteria) නිසා කියලා තමයි විද්‍යාඥයෝ කියන්නේ. අද සමාජයේ තියෙන පීඩනයත් එක්ක, අපිටත් නොදැනීම අපි මේ වගේ 'මානසික වසංගත' වලට අහු වෙලාද ඉන්නේ? ඔයාලට මොකද හිතෙන්නේ? 🧠💭

නොකී කතා – Untold Stories | තවත් දැනගැනීමට follow කරන්න

ෆේස්බුක් එකෙන් ඔයාට මේ වගේ වටිනා පෝස්ට් මිස් වෙනවාද? එහෙනම් දැන්ම 'නොකී කතා' Page එක Follow කරලා 'Favourites' දාගන්න. එතකොට අලුත් කතාවක් දාපු ගමන් ඔයාට ඉස්සෙල්ලම පෙනෙයි #DancingPlague #HistoryMystery #BizarreHistory #Strasbourg1518 #TrueStory #Horror #Sinhala #NokeeKatha #නොකීකතා