ලෝකයේ විශාලතම නොවිසඳුණු අභිරහසක්: ක්ලියෝපැට්රාගේ අතුරුදන් වූ සොහොන් ගැබ 👑🐍

ඉතිහාසයේ සැඟවුණු අභිරහස් සොයාගෙන යන අපේ ගමනේදී අද අපි කතා කරන්න යන්නේ ලෝක ඉතිහාසයේම කතාබහට ලක්වුණු, ඒ වගේම අදටත් පුරාවිද්‍යාඥයින්ගේ නිදි වර්ජිතව සොයන මහා අභිරහසක් ගැනයි. ඒ තමයි ඊජිප්තුවේ අවසන් පාරාවෝවරිය වූ "ක්ලියෝපැට්රා" (Cleopatra) සහ ඇයගේ පෙම්වතා වූ රෝම සෙන්පති "මාර්ක් ඇන්ටනි" ගේ අතුරුදන් වූ සොහොන් ගැබ.

ලෝකයම වසඟ කළ රූමතියගේ සැබෑ කතාව

ක්ලියෝපැට්රා ගැන කිව්වම අපිට මතක් වෙන්නේ අසමසම රූප සුන්දරියක්. බොහෝ දෙනෙක් සිතා සිටින්නේ ක්ලියෝපැට්රා යනු සම්භවයෙන්ම ඊජිප්තු ජාතිකයෙකු කියායි. නමුත් සැබෑව නම් ඇය ග්‍රීක මැසිඩෝනියානු සම්භවයක් සහිත ටොලමි (Ptolemaic) රාජවංශයට අයත් වූවක් වීමයි. මහා ඇලෙක්සැන්ඩර් රජුගේ සෙන්පතියෙකු වූ පළමුවන ටොලමිගෙන් පැවත එන මේ රාජවංශයේ, ඊජිප්තු බස චතුර ලෙස කතා කිරීමට උගත් එකම පාලකයා වූයේද ඇයයි.

ඇයගේ රූප සම්පත්තිය වගේම අතිවිශිෂ්ට බුද්ධියත්, භාෂා ගණනාවක් හැසිරවීමේ හැකියාවත්, දේශපාලන උපායශීලී බවත් නිසා රෝමයේ හිටපු බලවත්ම නායකයන් දෙදෙනෙක් වුණු ජූලියස් සීසර් සහ මාර්ක් ඇන්ටනි තම පාමුල දණගැස්සවීමට ඇයට හැකි වුණා. නමුත් මේ සියලු බලතල සහ ආදර කතා අවසන් වුණේ ලෝකයම කඳුළින් තෙත් කළ අතිශය ඛේදනීය ඉරණමකින්.

ඛේදනීය අවසානය සහ අතුරුදන් වූ දේහය

ක්‍රිස්තු පූර්ව 31 දී සිදු වූ ඇක්ටියම් නාවික සටනින් (Battle of Actium) මාර්ක් ඇන්ටනි සහ ක්ලියෝපැට්රාගේ හමුදාවන්ට රෝමයේ ඔක්ටේවියන්ගේ (පසුව ඔගස්ටස් සීසර්) හමුදාවන් හමුවේ දරුණු පරාජයක් අත්විඳින්නට සිදු වුණා. තමන්ගේ පරාජයත් සමග සතුරන්ගේ අතට පත්වී නින්දා විඳීමට අකමැති වූ මාර්ක් ඇන්ටනි සිය කඩුවෙන් ඇනගෙන සියදිවි නසා ගත් අතර, තම පෙම්වතාගේ මරණයෙන් දැඩි ලෙස කම්පනයට පත් වූ ක්ලියෝපැට්රා විෂ සහිත නාගයෙකු (asp) ලවා දෂ්ට කරවාගෙන තම ජීවිතය තොර කරගත්තා. මිය යන විට ඇයගේ වයස අවුරුදු 39 ක් පමණයි.

පුරාවෘත්ත සහ පැරණි රෝම ඉතිහාසඥයින් වන ප්ලූටාක් (Plutarch) වැනි අයගේ වාර්තා වලට අනුව, මේ පෙම්වතුන් දෙදෙනාගේ අවසන් ඉල්ලීම වී තිබුණේ තමන් දෙදෙනාව එකම සොහොන් ගැබක භූමදානය කරන ලෙසයි. ඔක්ටේවියන් විසින් ඔවුන්ගේ එම ඉල්ලීමට ඉඩ ලබා දුන් බවත්, ඉතාමත් අලංකාර සහ දැවැන්ත සොහොන් ගැබක ඔවුන් දෙදෙනාගේ සිරුරු තැන්පත් කළ බවත් ඉතිහාසයේ සඳහන් වෙනවා.

නමුත් ඇඟ කිලිපොලා යන ප්‍රශ්නය තමයි... ඒ දැවැන්ත සොහොන් ගැබ කොහේද? 🤔

වසර 2000 කට ආසන්න කාලයක් ගත වී තිබුණත්, අද වනතුරුත් කිසිම පුරාවිද්‍යාඥයෙකුට මේ සොහොන් ගැබේ එකදු සලකුණක් හෝ සොයා ගැනීමට හැකි වී නැහැ. 1922 වසරේදී හොවාර්ඩ් කාටර් විසින් ටූටන්කාමන් රජුගේ (King Tutankhamun) සොහොන් ගැබ සොයාගැනීම ලෝකයම කැලඹූවා ඔබට මතක ඇති. එහෙත් ටූටන්කාමන් යනු ඊජිප්තු ඉතිහාසයේ ඉතා කුඩා කාලයක් පාලනය කළ, සාපේක්ෂව අඩු වැදගත්කමක් තිබූ ළමා රජෙක්. එසේ නම්, දශක ගණනාවක් ලෝකයේම බලවත්ම අධිරාජ්‍යයන් පවා තම නතු කරගත්, ඉතිහාසයේ බලවත්ම කාන්තාවකගේ සොහොන් ගැබ සොයාගැනීම ඊට වඩා සියගුණයක් වටිනා පුරාවිද්‍යාත්මක භූමිකම්පාවක් වනු නිසැකයි.

ප්‍රධාන මතවාද දෙක

මෙම අතුරුදන් වූ සොහොන ගැන ප්‍රධාන මතයන් දෙකක් ලෝකයේ පවතිනවා:

🌊 ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියාවේ මුහුදු පතුලේ ගිලීයාම: ක්ලියෝපැට්රා ඇයගේ ජීවිතයේ වැඩි කාලයක් ගත කළේ ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියා නුවර ඇයගේ මාලිගාවේයි. බොහෝ දෙනෙක් විශ්වාස කරන්නේ ඇගේ සොහොනත් ඒ අවටම ඉදිවන්නට ඇති බවයි. නමුත් 4 වන සහ 8 වන සියවස් වලදී ඊජිප්තුවට බලපෑ දරුණු භූමිකම්පා සහ සුනාමි තත්ත්වයන් නිසා පැරණි ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියා නගරයෙන් විශාල කොටසක් මධ්‍යධරණී මුහුදට බිලිවුණා. ප්‍රංශ පුරාවිද්‍යාඥ ෆ්‍රෑන්ක් ගොඩියෝ ඇතුළු කණ්ඩායමක් මුහුදු පතුලේ කළ කැණීම් වලින් පැරණි මාලිගා වල නටබුන් සොයාගත්තත්, ක්ලියෝපැට්රාගේ සොහොන නම් තවමත් ඒ මුහුදු පතුලේ සැඟවී තිබෙනවා විය හැකියි.

🏛️ ටපෝසිරිස් මැග්නා (Taposiris Magna) රහස් භූමිය: මේ වන විට ක්ලියෝපැට්රාගේ සොහොන සෙවීමේ පෙරමුණ ගෙන සිටින්නේ ඩොමිනිකන් ජනරජයේ පුරාවිද්‍යාඥවරියක වන ආචාර්ය කැත්ලීන් මාර්ටිනෙස් (Kathleen Martinez) විසිනුයි. ඇය විශ්වාස කරන්නේ ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රියාවට කිලෝමීටර් 50ක් පමණ දුරින් පිහිටි 'ටපෝසිරිස් මැග්නා' නැමති ඉපැරණි දේවාල භූමියක මෙම සොහොන් ගැබ සැඟවී ඇති බවයි. ක්ලියෝපැට්රා තමන්ව "අයිසිස්" (Isis) දෙවඟන ලෙසත්, මාර්ක් ඇන්ටනිව "ඔසිරිස්" (Osiris) දෙවියා ලෙසත් සලකනු ලැබූ නිසා, ඔසිරිස් දෙවියන් වෙනුවෙන් ඉදිවූ මේ දේවාලය ඔවුන්ගේ අවසන් නවාතැන වීමට බොහෝ දුරට ඉඩ ඇති බව ඇයගේ තර්කයයි.

මෑතකදී ආචාර්ය මාර්ටිනෙස්ගේ කණ්ඩායම විසින් මෙම දේවාලය යටින් කිලෝමීටර් 1.3 කට වඩා දිගැති අපූරු රහස් උමං මාර්ගයක් සොයා ගනු ලැබුවා. එය ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පයේ "ජ්‍යාමිතික ආශ්චර්යයක්" ලෙසයි හැඳින්වෙන්නේ. ඒ වගේම ක්ලියෝපැට්රාගේ සහ මාර්ක් ඇන්ටනිගේ රූප සහිත කාසි, රන් පත්‍ර වලින් සරසන ලද ඉපැරණි මමී සහ තවත් වටිනා පුරාවස්තු රාශියක් එතැනින් සොයාගත්තා. මේ සියලුම සාක්ෂි වලින් පෙන්නුම් කරන්නේ අපි ක්ලියෝපැට්රාගේ අභිරහස විසඳීමට ඉතාමත් ආසන්නයේ සිටින බවක් නේද?

ඇත්තටම මේ ලෝක පූජිත පෙම්වතුන්ගේ අවාසනාවන්ත අවසානයෙන් පසු ඔවුන්ට සැනසිල්ලේ සැතපෙන්නට ඉඩක් ලැබුණාද? අදටත් ඊජිප්තුවේ උණුසුම් වැලි තලාවන් යට, එසේත් නැත්නම් මධ්‍යධරණී මුහුදේ අඳුරු පතුලේ ඒ රහස නිදන් වී තිබෙනවා. කවදා හෝ දවසක ලෝක ඉතිහාසයම කණපිට හරවන ඒ මහා සොයාගැනීම සිදුවන තුරු අපිට බලා සිටින්නට සිදුවෙනවා.

ඔබ මොකද හිතන්නේ? ක්ලියෝපැට්රාගේ සොහොන මුහුදට බිලිවෙලාද? නැත්නම් ටපෝසිරිස් මැග්නා දේවාලයේ රහස් උමගක් කෙළවරේ අපේක්ෂාවෙන් බලා සිටීද? ඔබේ අදහස පල්ලෙහායින් Comment කරන්න.

මේ වගේ ඉතිහාසයේ සැඟවුණු අභිරහස් ගැන දැනගන්න කැමති යාලුවන්ව Mention කරන්න වගේම පෝස්ට් එක Share කරන්නත් අමතක කරන්න එපා! ❤️👇

ෆේස්බුක් එකෙන් ඔයාට මේ වගේ වටිනා පෝස්ට් මිස් වෙනවාද? එහෙනම් දැන්ම ‘නොකී කතා – Untold Stories’ පිටුව Follow කරලා 'Favourites' දාගන්න. එතකොට අලුත් කතාවක් දාපු ගමන් ඔයාට ඉස්සෙල්ලම පෙනෙයි