තෝසේ සහ සාම්බාර හොදි වේලක් මත තීරණය වූ ක්රිකට් රජුගේ ඉරණම! එල්ලුම් ගහ පෙනි පෙනී "සතාසිවම්" බේරාගත් විද්යාත්මක සාක්ෂියේ සහ උසාවි සටනේ සම්පූර්ණ ඇත්ත කතාව. 🏏🩸⚖️
ලංකාවේ ක්රිකට් ඉතිහාසය ගැන කතා කරන ඕනෑම කෙනෙක් "මහදේවන් සතාසිවම්" කියන නම අහලා තියෙන්නම ඕන. පනස් ගණන්වල ලංකාවේ ක්රිකට් පිටියේ රජු විදියට සැලකුණේ ඔහුයි. බටහිර ඉන්දීය කොදෙව් ක්රීඩක ෆ්රෑන්ක් වොරල් පවා වරක් කිව්වේ "මම ලෝකයේ දැකපු හොඳම පිතිකරුවා සතාසිවම්" කියලා. පිටිය මැද හරිම අලංකාර විදියට ලකුණු රැස් කරන, පිටියෙන් එළියේ මහා සල්ලිකාර ජීවිතයක් ගත කරපු, ලස්සන කාන්තාවන් ඇසුරු කරපු මේ දඟකාර ක්රීඩකයාගේ ජීවිතය එක දවසකින් කණපිට පෙරළෙයි කියලා කවුරුත් හිතුවේ නෑ. ඒ 1951 ඔක්තෝබර් 9 වෙනිදා. මුළු කොළඹ නගරයම කැලඹී ගියේ සතාසිවම්ගේ බිරිඳ වූ ආනන්ද සතාසිවම් මැතිණියගේ නිසල දේහය ඔවුන්ගේම නිවසේ ගරාජ් එකේ තිබී හමුවීමත් එක්කයි. මේ මරණය සාමාන්ය මරණයක් නෙවෙයි, බොහොම අමානුෂික ලෙස ගෙල සිරකර මරා දැමූ ඝාතනයක් බව තහවුරු වෙද්දි මුළු රටේම ඇඟිල්ල දිගු වුණේ රටම ආදරය කරපු ක්රිකට් වීරයා දෙසටයි.
මේ කතාවේ පසුබිම සහ චරිත ටිකක් සංකීර්ණයි. සතාසිවම් කියන්නේ බොහොම විනෝදකාමී චරිතයක් වුණාට, ඔහුගේ පවුල් ජීවිතය ඒ තරම් සුන්දර වුණේ නෑ. ඔහුගේ බිරිඳ ආනන්දම් රාජේන්ද්ර කියන්නේ ලංකාවේ හිටපු මහා ප්රභූවරයෙක් වන ශ්රීමත් පොන්නම්බලම් රාමනාදන්ගේ ආදරණීය මිණිබිරියක්. ඇය උපතින්ම මහා ධන කුවේර කාන්තාවක්. ඇසට පෙනෙන මානයේ විශාල දේපළක් ඇයට තිබුණා. නමුත් සතාසිවම්ගේ ජීවන රටාවත්, ඔහුගේ වෙනත් සම්බන්ධතාත් නිසා මේ යුවළ අතර නිතරම රණ්ඩු සරුවල් ඇති වුණා. සිද්ධිය වෙන කාලය වෙද්දි සතාසිවම් හිටියේ ඇයගෙන් දික්කසාදය ඉල්ලන මට්ටමක. මේ පසුබිම නිසාම පොලිසියට සැක කරන්න ඕන තරම් හේතු තිබුණා. එදා උදේ සතාසිවම් ගෙදරින් පිට වෙලා ගිහින් තිබුණා. ඊට පස්සේ තමයි සේවකයින් විසින් ආනන්දගේ මළ සිරුර හොයාගන්නේ. පොලිසිය වහාම සතාසිවම්ව අත්අඩංගුවට ගත්තා. රටේම පත්තරවල මුල් පිටුවේ ගියේ "ක්රිකට් වීරයා බිරිඳ මරයි" කියන පුවත. හැමෝම හිතුවේ සතාසිවම්ගේ ක්රිකට් ජීවිතය වගේම සැබෑ ජීවිතයත් ඉවරයි කියලයි.
මේ නඩුවේ භයානකම සාක්ෂිකරුවා වුණේ ඒ ගෙදරම වැඩට හිටපු විලියම් කියන අවුරුදු 18ක තරුණ සේවකයා. පොලිසිය මුලින්ම විලියම්ව ප්රශ්න කරද්දි ඔහු කිව්වේ සතාසිවම් මහත්තයා තමයි නෝනාගේ බෙල්ල මිරිකලා මැරුවේ කියලා. තමන්ට මරණ තර්ජනය කරපු නිසා තමන් මළ සිරුර ඇදගෙන යන්න උදව් කළා විතරයි කියලා විලියම් පාපොච්චාරණය කළා. මේකත් එක්ක සතාසිවම්ට ගැලවිල්ලක් නැති වුණා. නීතියේ හැටියට රජයේ සාක්ෂිකරුවෙක් බවට පත් වුණ විලියම්, සතාසිවම්ට විරුද්ධව සාක්ෂි දෙන්න කැමති වුණා. නඩුව අහන්න පටන් ගත්තේ ශ්රේෂ්ඨාධිකරණයේ. සතාසිවම් වෙනුවෙන් පෙනී හිටියේ ලංකාවේ නීති ක්ෂේත්රයේ දැවැන්තයා, ආචාර්ය කොල්වින් ආර්. ද සිල්වා මහත්තයා. එතුමා දැනගෙන හිටියා මේක ලේසි සටනක් නෙවෙයි කියලා. මොකද ඇසින් දුටු සාක්ෂිකරුවෙක් ඉන්නවා, මිනීමැරුමට හේතුවක් තියෙනවා.
කොල්වින්ගේ නීතිමය සටන පටන් ගත්තේ ප්රධාන සාක්ෂිකරු වුණ විලියම්ව කුඩු පට්ටම් කිරීමෙන්. උසාවිය මැද විලියම් සාක්ෂි කූඩුවට නැග්ගම මුළු උසාවියම හුස්ම හිර කරගෙන බලාගෙන හිටියා. විලියම් තමන්ගේ කටපාඩම් කරගත්තු කතාව කිව්වා. "මහත්තයා නෝනව මරලා, මට තර්ජනය කරලා මිනිය ගරාජ් එකට අදින්න උදව් ගත්තා" කියලා ඔහු කිව්වා. එතකොට කොල්වින් නැගිටලා ඇහුවා ලංකාවේ නීති ඉතිහාසයේ ඉතා වැදගත් ප්රශ්නයක්. "තමුන් කියන විදියට තමුන් හිටියේ මහත්තයාට බයෙන් නම්, ඇයි තමුන් ඒ මිනීමැරුම සිද්ධ වුණ වෙලාවෙම නෝනාගේ කරේ තිබුණ රත්තරන් මාලය (තැල්ල) කඩලා සාක්කුවේ දාගත්තේ?" කියලා. විලියම්ට උත්තර නැති වුණා. කොල්වින් තර්ක කළේ, මිනීමැරුමකට බයෙන් වෙව්ලන අහිංසක මිනිහෙක්ට, ඒ වෙලාවේම මිනියෙ රත්තරන් බඩු හොරකම් කරන්න තරම් සිහියක් තියෙන්න පුළුවන්ද කියලයි. මේ හරස් ප්රශ්න කිරීමත් එක්ක ජූරියට තේරුණා විලියම් කියන්නේ අහිංසක ඇසින් දුටු සාක්ෂිකරුවෙක් නෙවෙයි, රත්තරන් බඩු කොල්ල කන්න ගිහින් අහුවුණ මිනීමරුවෙක් වෙන්න පුළුවන් බව.
නමුත් සතාසිවම්ව බේරගන්න විලියම් බොරුකාරයෙක් කියලා ඔප්පු කරන එක විතරක් මදි වුණා. සතාසිවම් නිර්දෝෂී බව විද්යාත්මකව ඔප්පු කරන්න ඕන වුණා. මෙතනදි කොල්වින් පාවිච්චි කළේ ඉතාම අවදානම්, ඒ වගේම බුද්ධිමත් උපක්රමයක්. සාමාන්යයෙන් මෙවැනි නඩුවකදී විත්තිකරු සාක්ෂි කූඩුවට නැගලා තමන්ගේ නිර්දෝෂීභාවය ගැන කියනවා. නමුත් කොල්වින්, සතාසිවම්ට තදින්ම අවවාද කළා "උසාවිය ඇතුලේ කට ඇරලා වචනයක් කතා කරන්න එපා" කියලා. මොකද සතාසිවම් කූඩුවට නැග්ගා නම්, පැමිණිල්ලේ නීතිඥවරු ප්රශ්න කරන්නේ මිනීමැරුම ගැන නෙවෙයි, එයාගේ අනියම් සම්බන්ධතා සහ පවුල් අවුල් ගැන. එහෙම වුණා නම් ජූරියට සතාසිවම් ගැන තරහක් ඇති වෙනවා. ඒ "චරිත ඝාතනය" වළක්වන්න කොල්වින් සතාසිවම්ව නිහඬව තියලා, සම්පූර්ණ නඩුව "විද්යාත්මක සාක්ෂි" මත පමණක් මෙහෙයවන්න තීරණය කළා.
මේ විද්යාත්මක සටනේ වීරයා වුණේ එංගලන්තයෙන් ගෙන්වපු ලෝක පූජිත අධිකරණ වෛද්ය විශේෂඥයෙක් වන "ශ්රීමත් සිඩ්නි ස්මිත්" (Sir Sydney Smith). ඔහු උසාවියට ආවේ නිකන්ම නෙවෙයි, ප්රොජෙක්ටර්, දළ සේයා පට සහ ප්රස්ථාර එහෙම අරගෙන, හරියට විශ්ව විද්යාලයක දේශනයක් තියන්න ආවා වගේ. ඔහු ඉදිරිපත් කරපු තර්කය බොහොම සරලයි, හැබැයි ප්රබලයි. එදා උදේ 9.00 ට විතර ආනන්ද සතාසිවම් මැතිණිය උදේ කෑමට "තෝසේ සහ සාම්බාර හොදි" කාලා තිබුණා. පැමිණිල්ල කිව්වේ 9.30 - 10.00 අතර සතාසිවම් ඇයව මැරුවා කියලයි. එහෙම වුණා නම් ඇගේ බඩේ තියෙන තෝසේ දිරවන්න වෙලාවක් නෑ. නමුත් මරණ පරීක්ෂණයේදී හමු වුණ කෑම කොටස් හොඳටම දිරවලා තිබුණා. සිඩ්නි ස්මිත් උසාවියට පෙන්නලා දුන්නා, ඒ දිරවීමේ ප්රමාණය අනුව ඇය මිය යන්න කලින් අවම වශයෙන් කෑම කාලා පැය දෙකක්වත් ජීවත් වෙලා තියෙන්න ඕන කියලා. ඒ කියන්නේ ඇය මිය ගිහින් තියෙන්නේ උදේ 11.00 ත් 12.00 ත් අතර වෙලාවක.
මෙන්න මෙතනදි තමයි නඩුව අනිත් පැත්ත ගැහුවේ. පැමිණිල්ල විසින්ම ගෙනාපු සාක්ෂියක් වුණ ටැක්සි රියදුරා සහතික කරලා තිබුණා සතාසිවම් උදේ 10.30 වෙද්දි ගෙදරින් පිට වෙලා ඔහුගේ ටැක්සියට නැග්ගා කියලා. විද්යාත්මක සාක්ෂි අනුව මරණය සිද්ධ වෙන්නේ 11.00 න් පස්සේ නම්, ඒ වෙලාවේ සතාසිවම් හිටියේ ගෙදර නෙවෙයි, ටැක්සි එකක. මේ "Alibi" එක (වෙනත් ස්ථානයක සිටීම) බිඳින්න කාටවත් බැරි වුණා. මරණය සිද්ධ වෙන වෙලාවේ ගෙදර හිටියේ විලියම් විතරයි. විලියම් රත්තරන් බඩු හොරකම් කරන්න ගිහින් නෝනා එක්ක පොර බදලා මේ මිනීමැරුම කරලා, පස්සේ සතාසිවම් පිට වරද පටවන්න හැදුවා කියන කොල්වින්ගේ තර්කය ජූරිය පිළිගත්තා.
දවස් ගණනාවක් තිස්සේ ඇදිලා ගිය, මුළු රටේම හුස්ම හිර කරපු මේ නඩු විභාගයේ අවසානයේ ජූරි සභාවේ තීරණය ප්රකාශයට පත් වුණා. විනිසුරුවරයා ඇතුළු මුළු උසාවියම නිශ්ශබ්ද වුණා. තීරණය වුණේ "නිවැරදිකරු" යන්නයි. විද්යාත්මක සාක්ෂිවල බලය නිසා ලංකාවේ බිහිවුණ දක්ෂතම ක්රිකට් ක්රීඩකයා එල්ලුම් ගහෙන් බේරුණා.
එතකොට නියම මිනීමරුවාට මොකද වුණේ?
මේ කතාවේ තියෙන ලොකුම අසාධාරණය සහ ඛේදවාචකය තියෙන්නේ මෙතන. උසාවියේ තර්කවලට අනුව මිනීමරුවා විලියම් බව වක්රාකාරව ඔප්පු වුණා. නමුත්, විලියම් මේ නඩුවේදී පෙනී හිටියේ "රජයේ සාක්ෂිකරුවෙක්" (Crown Witness) විදියට. ඔහුට සතාසිවම්ට විරුද්ධව සාක්ෂි දෙන කොන්දේසිය මත "සමාව" (Conditional Pardon) දීලයි තිබුණේ. ඒ නීතිමය හිඩැස නිසා, මිනීමැරුම කළ බවට සාක්ෂි තිබුණත් විලියම්ට විරුද්ධව ආයේ නඩු දාන්න බැරි වුණා. ඔහු නිදහසේ ගෙදර ගියා. අන්තිමට ඒ අහිංසක කාන්තාවගේ මරණයට කිසිම කෙනෙක් දඬුවම් වින්දේ නෑ.
මේ ජයග්රහණය සතාසිවම්ගේ ජීවිතේ තිබුණ සතුට ආපහු ගෙනාවේ නෑ. සමාජයෙන් ආපු පීඩනය, තමන්ගේ බිරිඳගේ අහිමි වීම ඔහුට දරාගන්න බැරි වුණා. නඩුවෙන් පස්සේ ඔහු ලංකාව අතහැරලා සිංගප්පූරුවට සහ මැලේසියාවට ගියා. ඔහු ජීවිතේ අන්තිම කාලේ ආපහු ලංකාවට ආවත්, ඔහු ගත කළේ හුදකලා ජීවිතයක්. වරක් ඔහුගෙන් මාධ්යවේදියෙක් ඇහුවා "ඔබ ඇත්තටම නිර්දෝෂී ද?" කියලා. එතකොට ඔහු දුන්න උත්තරේ හරිම ප්රසිද්ධයි. ඔහු කිව්වා "මම නිර්දෝෂී ද නැද්ද කියන එක දන්නේ මම විතරයි. හැබැයි නීතිය පිළිගත්තේ මම නිවැරදිකරු කියලා".
මේ සිද්ධියෙන් අවුරුදු ගාණකට පස්සේ මරු සිරාගේ කතාව, මැතිව් පීරිස්ගේ කතාව වගේ දේවල් ආවත්, සතාසිවම් නඩුව තරම් "ක්ලාසි" සහ බුද්ධිමය සටනක් තිබුණ මිනීමැරුම් නඩුවක් ලංකාවේ වාර්තා වුණේ නෑ. අදටත් ලංකාවේ නීති විද්යාලවල මේ නඩුව උගන්වන්නේ විද්යාත්මක සාක්ෂි (Forensic Evidence) සහ දක්ෂ නීතිඥයෙක්ගේ හරස් ප්රශ්න කිරීම් කොච්චර බලගතු ද කියලා පෙන්නන්නයි. එදා කොල්වින් හිටියේ නැත්නම්, අද අපි සතාසිවම්ව අඳුරන්නේ ලෝක පූජිත ක්රිකට් වීරයෙක් විදියට නෙවෙයි, බිරිඳ මරා එල්ලුම් ගස් ගිය මිනීමරුවෙක් විදියට වෙන්න තිබුණා.
නීතිය ඉදිරියේ සතාසිවම් නිවැරදිකරු වුණාට, මැරුණ ආනන්ද මැතිණියට 'යුක්තිය' ඉටු වුණා කියලා හිතන්න පුළුවන්ද? මිනීමැරුමට හවුල් වුණ විලියම් 'රජයේ සාක්ෂිකරු' වුණ නිසා නිදහස් වුණ එක ගැන ඔයාලා දකින්නේ කොහොමද? නීතියයි යුක්තියයි කියන්නේ දෙකක්ද? ⚖️🤔
📚 වැඩිදුර කියවීමට:
මේ ගැන තව හොයන්න කැමති අයට කියවන්න වටිනම පොත් 3ක් තියෙනවා. මහාචාර්ය රවීන්ද්ර ප්රනාන්දු ලියපු "A Murder in Ceylon: The Sathasivam Case" සහ ඒ.සී. අලස් මහතාගේ "Famous criminal cases of Sri Lanka " පොත්වල මුළු නඩුවම විස්තර කරලා තියෙනවා. ඒ වගේම සාක්ෂි දෙන්න ආපු සුදු ජාතික දොස්තර, සර් සිඩ්නි ස්මිත්ගේ "Mostly Murder" පොතෙත් මේ නඩුවේ විද්යාත්මක පැත්ත ගැන වෙනම කොටසක් ලියවිලා තියෙනවා.
නොකී කතා – Untold Stories | තවත් දැනගැනීමට follow කරන්න
ෆේස්බුක් එකෙන් ඔයාට මේ වගේ වටිනා පෝස්ට් මිස් වෙනවාද? එහෙනම් දැන්ම 'නොකී කතා' Page එක Follow කරලා 'Favourites' දාගන්න. එතකොට අලුත් කතාවක් දාපු ගමන් ඔයාට ඉස්සෙල්ලම පෙනෙයි
**#SathasivamCase #TrueCrimeLK #HistoryOfCrime #CricketAndCrime #ColvinRDeSilva #ForensicScience #LegalHistory #Sinhala #NokeeKatha #නොකීකතා**
