ඔබේ මුහුණම තියෙන වෙනත් කෙනෙක් නිසා ඔබේ මුළු ජීවිතයම විනාශ වුණොත්? අහිංසකයෙක් අවුරුදු 17ක් හිරේ යැවූ "Doppelganger" අබිරහස!

ලෝකයේ කොහේ හරි තැනක, හරියටම ඔබ වගේම පෙනුම තියෙන, ඔබේ මුහුණම තියෙන තවත් 7 දෙනෙක් ඉන්නවා කියලා කතාවක් ඔබ අහලා තියෙනවද? මනෝවිද්‍යාවේ සහ ජනප්‍රවාද වල මේකට කියන්නේ 'Doppelganger' (ඩොපල්ගැන්ගර්) කියලා. හැබැයි මේ කතාව කියෙව්වාට පස්සේ ඔබ දෙවියන්ට කන්නලව් කරයි, කවදාවත් ඔබ වගේම පෙනුම තියෙන කෙනෙක් මේ ලෝකේ ඉන්න එපා කියලා! මේක හොලිවුඩ් චිත්‍රපටයක් නෙවෙයි, තමන්ගේම ඡායාව නිසා මුළු තරුණ කාලයම හිරකූඩුවක දියවෙලා ගිය අවාසනාවන්ත පියෙකුගේ සැබෑ කතාවයි.

අහිංසකයෙකුගේ කරට වැටුණු අපරාධය

රිචඩ් ජෝන්ස් (Richard Jones) කියන්නේ ඇමරිකාවේ කැන්සාස් (Kansas) නගරයේ ජීවත් වුණු, තමන්ගේ පාඩුවේ වැඩක් කරගෙන දරුවෝ දෙන්නත් එක්ක සතුටින් හිටපු සාමාන්‍ය පියෙක්. 1999 වසරේ එක්තරා දවසක වෝල්මාර්ට් (Walmart) සුපිරි වෙළඳසැලක් ඉස්සරහා වාහන නැවතුම්පොළේදී හදිසි මංකොල්ලකෑමක් සිද්ධ වෙනවා. කාන්තාවකගේ ජංගම දුරකථනයක් සහ බෑගයක් උදුරාගෙන පලා යන මේ මංකොල්ලකාරයාව එතන හිටපු කීපදෙනෙක්ම දකිනවා.

පොලිසිය මේ ගැන පරීක්ෂණ කරද්දී, ඇසින් දුටු සාක්ෂිකරුවන්ට සැකකාරයින්ගේ ඡායාරූප කිහිපයක් පෙන්වනවා (Photo lineup). එතනදී සාක්ෂිකරුවන් එකවරම එක ඡායාරූපයකට ඇඟිල්ල දික් කරනවා. ඒ වෙන කාගෙවත් නෙවෙයි, අපේ කතාවේ නායකයා වුණු අහිංසක රිචඩ් ජෝන්ස්ගේ ඡායාරූපයටයි!

කිසිදු සාක්ෂියක් නැතිව නියම වුණු අවුරුදු 19ක හිරදඬුවම

පොලිසිය වහාම රිචඩ්ව අත්අඩංගුවට ගන්නවා. මේ සිදුවීම වෙන වෙලාවේ රිචඩ් හිටියේ තමන්ගේ පෙම්වතිය සහ ඇගේ පවුලේ අයත් එක්කයි. ඒ කියන්නේ ඔහුට නිදහසට කරුණක් තිබුණා. අනික මේ අපරාධය සිද්ධ වුණු තැනින් රිචඩ්ගේ කිසිම DNA සාක්ෂියක්, ඇඟිලි සලකුණක් හොයාගන්න ලැබුණේ නැහැ.

නමුත්, උසාවියේදී නීතිය අන්ද වුණා. ඇසින් දුටු සාක්ෂිකරුවන් දිවුරලා කිව්වා "ඔව්, මේ ඉන්නේ මංකොල්ලය කරපු මනුස්සයාම තමයි" කියලා. කිසිම භෞතික සාක්ෂියක් නැතිව, හුදෙක් මිනිස්සුන්ගේ 'ඇසින් දුටු සාක්ෂි' මත පදනම් වෙලා විනිසුරුවරයා රිචඩ්ට අවුරුදු 19ක බරපතළ වැඩ සහිත හිරදඬුවමක් නියම කරනවා. රිචඩ් කෑගහලා ඇඬුවා, "මම නිවැරදියි, මම මුකුත් කළේ නෑ" කියලා. ඒත් නීතිය ඒක ඇහුවේ නෑ. තමන්ගේ පොඩි දරුවෝ දෙන්නාව දාලා කඳුළු පිරුණු දෑසින් යුතුව රිචඩ්ට හිරගෙදර යකඩ කූරු අස්සට යන්න සිද්ධ වුණා.

අවුරුදු ගාණකට පස්සේ හිරගෙදරදී හෙළිවුණු ඇඟ කිලිපොළා යන රහස

අවුරුදු 15කට වඩා රිචඩ් හිරගෙදර දුක් වින්දා. තමන්ගේ දරුවන්ගේ ලස්සනම ළමා කාලය ඔහුට අහිමි වුණා. හැබැයි මේ කාලය ඇතුළත හිරගෙදරදී අමුතුම දෙයක් සිද්ධ වෙන්න ගත්තා. හිරගෙදර හිටපු අලුත් හිරකාරයෝ සමහර වෙලාවට රිචඩ්ව දැක්කාම "ආහ් රිකී (Ricky), කොහොමද මචන්?" කියලා කතා කරන්න පටන් ගත්තා.

රිචඩ්ට මේක මහ පුදුමයක් වුණා. පස්සේ අනිත් හිරකාරයින්ගෙන් ඇහුවාම ඔවුන් කිව්වා, "රිචඩ්, උඹ වගේම පෙනුම තියෙන, උඹේම උස මහත තියෙන තව ඩයල් එකක් මේ හිරගෙදරම හිටියා. ඌ හරියටම උඹේ කාබන් කොපියක් වගේ. උගේ නම රිකී (Ricky)" කියලා.

හරියටම තමන් වගේ පෙනුම තියෙන කෙනෙක්? ඒ මදිවට නමත් රිචඩ් (Richard) කියන නමේ කෙටි නම වුණු 'රිකී' (Ricky) ද? රිචඩ්ගේ ඔළුවට එකපාරටම විදුලියක් වැදුණා වගේ වුණා.

ඡායාවක සිරවූ අහිංසකයාට යුක්තිය ඉටුවීම

රිචඩ් වහාම මේ ගැන නිවැරදිකරුවන් වෙනුවෙන් පෙනී සිටින ලාභ නොලබන ආයතනයක් වන "Midwest Innocence Project" එකට දැනුම් දුන්නා. ඔවුන්ගේ විමර්ශකයන් මේ 'රිකී' කියන පුද්ගලයාව හොයාගත්තා. ඔහුගේ සම්පූර්ණ නම රිකී ආමොස් (Ricky Amos). රිකීගේ ඡායාරූපයක් ගෙනැල්ලා රිචඩ්ගේ ඡායාරූපය ළඟින් තිබ්බාම නීතිඥයින්ටත් අදහාගන්න බැරි වුණා. මුහුණේ හැඩය, ඇස්, රැවුල, කොණ්ඩය... මේ දෙන්නා හරියට එකම මවගේ කුසින් උපන් නිවුන් සහෝදරයෝ දෙන්නෙක් වගේ! මේ ඡායාරූපයේ තියෙන්නේ ඒ දෙන්නාගේ මුහුණු දෙකයි (වම් පසින් සිටින්නේ අහිංසක රිචඩ්ය).

2017 වසරේදී මේ නඩුව නැවත වතාවක් උසාවියට ගෙනාවා. එදා 1999 දී රිචඩ්ට විරුද්ධව සාක්ෂි දුන් සාක්ෂිකරුවන්ට මේ ඡායාරූප දෙකම පෙන්වලා ඇහුවා, "දැන් කියන්න, එදා ඔයාලා දැක්කේ මේ දෙන්නගෙන් කාවද?" කියලා. ඒ සාක්ෂිකරුවන් විතරක් නෙවෙයි, එදා මේ නඩුව අහපු විනිසුරුවරයාත් මේ සමානකම දැකලා ගල් ගැහුණා. කිසිම කෙනෙකුට මේ දෙන්නව වෙන් කරලා අඳුරගන්න බැරි වුණා.

එදා ඇත්තටම ඒ මංකොල්ලය කරලා තියෙන්නේ රිකී කියන පුද්ගලයායි. ඔහු ජීවත් වෙලා තියෙන්නෙත් අපරාධය සිදුවුණු තැනට බොහොම කිට්ටුවෙනි. හැබැයි ඔහු වෙනුවට, කිසිම දෙයක් නොදන්නා අහිංසක රිචඩ් ජෝන්ස් අවුරුදු 17ක් පුරාවට අපා දුක් වින්දා.

වහාම ක්‍රියාත්මක වුණු අධිකරණය රිචඩ් ජෝන්ස්ව සියලු චෝදනා වලින් නිදොස් කොට නිදහස් කළා. ඔහුට වන්දි වශයෙන් ඩොලර් මිලියනයකට වඩා වැඩි මුදලක් (ඩොලර් 1,100,000 ක්) රජයෙන් ගෙවන්න සිද්ධ වුණා. ඒත්... තමන්ගේ ජීවිතේ ලස්සනම තරුණ කාලය, තමන්ගේ දරුවොත් එක්ක ගත කරන්න තිබුණු ඒ වටිනා අවුරුදු 17 කෝටි ගාණක් දුන්නත් ආපහු ගන්න පුළුවන්ද?

ඇසින් දුටු සාක්ෂි මත පමණක් පදනම් වෙලා කෙනෙක්ව වැරදිකරු කරන එකේ තියෙන භයානකකම මේ කතාවෙන් අපිට හොඳටම පැහැදිලි වෙනවා. ඔයාගේ රූපයම තියෙන කෙනෙක් නිසා ඔයාගේ මුළු ජීවිතේම මේ විදිහට කණපිට පෙරළුණොත් ඔයාට මොනවා හිතෙයිද? මේ සිදුවීම ගැන ඔයාගේ අදහසත් පහළින් කමෙන්ට් කරගෙන යන්න. 👇